Merkez Bankası’nın 22 Nisan’da gerçekleştireceği faiz kararı, iç ekonomik dengeler ve bölgedeki artan gerilimler ışığında büyük bir merak konusu haline geldi. Enerji fiyatlarındaki olası artışların enflasyonu ve yaşam maliyetlerini olumsuz etkileyebileceği öngörülürken, ekonomist Alaattin Aktaş, olası senaryoları dört başlıkta topladı.
Aktaş, İran ile ABD arasındaki müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının piyasalara olan etkisini vurgulayarak, bu durumun Türkiye’deki faiz ve enflasyon görünümünü zorlayabileceğini belirtti. Ateşkes sonrası kısa süreli bir rahatlama yaşandığını, ancak bunun hızla sona erdiğini dile getiren Aktaş, “Tüm dünyanın olduğu gibi Türkiye’nin de ateşkesten sonra bir nefes alma süreci oldu, fakat bu durum çok uzun sürmedi” ifadelerini kullandı. Yeniden artabilecek petrol ve enerji fiyatlarının, akaryakıt maliyetlerini artırarak vatandaşların geçim yükünü daha da ağırlaştırabileceği üzerinde durdu.
**EN ZAYIF İHTİMAL: EKONOMİK İNTİHAR** Aktaş’ın ilk senaryosu, politika faizinin değiştirilmemesi ve fonlamanın gecelik kanaldan haftalığa kaydırılması. Ancak bu ihtimali kesin bir şekilde reddederek, “Bu, mevcut yüzde 40’lık faizin yüzde 37’ye indirilmesi anlamına gelir ki, bu tam anlamıyla bir ekonomik intihardır” diye belirtti.
**SABİT FAİZ OLASILIĞI** İkinci senaryoda, Merkez Bankası faiz oranlarının sabit tutulacağı ve fonlamanın gecelik kanaldan devam edeceği öngörülüyor. Bu durumda mevcut ekonomik durum korunmuş olacak. Aktaş, bu seçeneğin teknik olarak mümkün olduğunu ancak asıl senaryonun farklı olacağını ifade etti.
**EN GÜÇLÜ SENARYO** Aktaş’a göre, en güçlü olasılık Merkez Bankası’nın tüm faizleri üçer puan artırması. Bu senaryoda haftalık repo ihale faizi yüzde 40’a, gecelik fonlama faizi ise yüzde 43’e yükselebilir. Ardından fonlamanın haftalık repo kanalına kaydırılması veya gecelik borç verme kanalıyla fiili faiz oranının daha da yükseltilmesi mümkün. Aktaş, “Olabilecek en ağırlıklı senaryo, üçüncü senaryo ve bunun ilk bölümüdür, yani faizin 3’er puan artırılması ve fonlamanın haftalıktan yapılmasıdır” dedi.
**DÖRDÜNCÜ SENARYO: SAVAŞ DERİNLEŞİRSE** Dördüncü senaryoda ise bölgedeki çatışmaların daha da alevlenmesi durumu ele alınıyor. Aktaş, böyle bir durumda Merkez Bankası’nın dört puan veya daha fazla bir artış yapabileceğini belirtti. Savaşın tırmanması halinde daha sert bir sıkılaşmanın gündeme gelebileceğini kaydeden Aktaş, “Eğer çatışmalar derinleşirse dördüncü senaryo devreye girebilir” dedi.
Aktaş’ın değerlendirmelerine göre, Merkez Bankası’nın 22 Nisan’daki Para Politikası Kurulu toplantısında alacağı kararlar, şu dört senaryo çerçevesinde şekillenecek. Ancak ilk senaryonun bu aşamada mümkün görünmediği açık.
